حقوق عامه مفهومی است که در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران بدان اشاره شده، ولی تا چند سال اخیر در فضای حقوقی و رسانهای کشور چندان مورد توجه نبوده است. این حقوق به منافع و حقوقی اطلاق میشود که متعلق به عموم مردم است و هیچ شخص یا نهاد خاصی بهتنهایی مالک یا ذینفع آن محسوب نمیشود؛ نظیر حق بر محیطزیست سالم، بیتالمال، اموال عمومی، فضاهای شهری و منابع طبیعی.
جایگاه قانونی
اصول متعددی از قانون اساسی، بهطور مستقیم یا غیرمستقیم، به صیانت از حقوق عامه پرداختهاند. این جایگاه قانونی، مبنای مطالبهگری حقوقی مجمع در برابر نهادهای حاکمیتی و بخش خصوصی به شمار میرود.
چرا احیای این حقوق اهمیت دارد؟
غفلت از حقوق عامه در بسیاری از تصمیمگیریهای کلان کشور، به تضییع منافع نسلهای آینده میانجامد. مجمع حقوقدانان انقلاب اسلامی با تمرکز بر شناسایی و پیگیری این مصادیق، تلاش میکند فرهنگ مطالبهگری حقوقی را در جامعه گسترش دهد.
